한국어
ရန်ကုန်မြို့ ကမာရွတ်မြို့နယ်ရှိ ကွန်ဒိုတိုက်ခန်းတစ်ခုတွင် နေထိုင်သော မစုစုသည် ညနေခင်း အလုပ်မှပြန်လာချိန်တိုင်း ရေချိုးခန်းတံခါးကို ဖွင့်လိုက်သည်နှင့် ပြင်းထန်သော ဓာတုဆေးနံ့တစ်ခုကို အမြဲတမ်း ရှူရှိုက်မိနေရသည်။ ထိုအနံ့မှာ အခြားမဟုတ်၊ ရေပေးဝေရေးပိုက်လိုင်းမှ ပါလာသော ကလိုရင်း (Chlorine) နံ့ ဖြစ်သည်။ ဆံပင်များ ကြမ်းတမ်းလာခြင်း၊ အရေပြား ခြောက်သွေ့ယားယံခြင်းနှင့် ဟင်းချက်သည့်အခါ ဆန်ဆေးရေမှတစ်ဆင့် ထမင်းထဲအထိ ကလိုရင်းနံ့ စိမ့်ဝင်နေခြင်းတို့က သူမ၏ နေ့စဉ်ဘဝကို စိတ်အနှောင့်အယှက် ဖြစ်စေခဲ့သည်။
ဤပြဿနာသည် မစုစုတစ်ဦးတည်း ကြုံတွေ့နေရသည့် ကိစ္စမဟုတ်ဘဲ မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ မြို့ပြလူဦးရေ ၃၅ ရာခိုင်နှုန်းကျော် နေ့စဉ် ရင်ဆိုင်နေရသော အိမ်သုံးရေ အရည်အသွေးဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုတစ်ခု ဖြစ်သည်။
Executive Summary
- ကမ္ဘာ့ရေသန့်စက်ဈေးကွက်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၈.၁ ဘီလီယံ ရှိပြီး ၂၀၃၅ ခုနှစ်တွင် ၉၇ ဘီလီယံအထိ ရောက်ရှိရန် ခန့်မှန်းထားကာ တရုတ်နိုင်ငံမှ ရေသန့်စက်ပစ္စည်းတင်ပို့မှုသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂.၀၅ ဘီလီယံ ရှိပြီး ၃၀.၃% တိုးတက်လာသည်။
- ရန်ကုန်နှင့် မန္တလေးမြို့ကြီးများရှိ ပိုက်လိုင်းရေတွင် ကလိုရင်းပါဝင်မှုနှုန်းသည် WHO လမ်းညွှန်ချက်ဖြစ်သော 0.2 mg/L မှ 0.5 mg/L ထက် ကျော်လွန်ကာ အချို့နေရာများတွင် 1.2 mg/L အထိ ရှိနေသည်။
- Activated Carbon Filter (ACF) နည်းပညာသည် ၎င်း၏ မျက်နှာပြင်ဧရိယာ ၁ ဂရမ်လျှင် ၁၀၀၀ စတုရန်းမီတာကျော်ရှိသော အသေးစားအပေါက်ငယ်များ (Micropores) အသုံးပြု၍ ရေထဲမှ ကလိုရင်းနှင့် အနံ့ဆိုးများကို ၉၉.၉ ရာခိုင်နှုန်းအထိ စုပ်ယူဖယ်ရှားပေးနိုင်သည်။
ပိုက်လိုင်းရေထဲက ကလိုရင်းဓာတ် ဘာကြောင့် အနံ့ဆိုးထွက်ရသလဲ
စည်ပင်သာယာရေးကော်မတီများက ရေဖြန့်ဝေရာတွင် ရေထဲ၌ပါဝင်သော ရောဂါပိုးမွှားများနှင့် ဗက်တီးရီးယားများကို သတ်ရန်အတွက် ကလိုရင်းကို အဓိက ပိုးသတ်ဆေးအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ သို့သော် ရေပေးဝေရေးစနစ်၏ သက်တမ်းရင့် ပိုက်လိုင်းဟောင်းများတစ်လျှောက် ဖြတ်သန်းလာချိန်တွင် ရေထဲ၌ ကျန်ရှိနေသော ကလိုရင်းအကြွင်းအကျန် (Residual Chlorine) သည် ရေထဲရှိ အော်ဂဲနစ်ဒြပ်ပေါင်းများနှင့် ဓာတ်ပြုကာ Trihalomethanes (THMs) ခေါ် ကင်ဆာဖြစ်စေနိုင်သော ဘေးထွက်ပစ္စည်းများကိုပါ ထုတ်လုပ်ပေးတတ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ သောက်သုံးရေစံချိန်စံညွှန်းသတ်မှတ်ချက် (MNDWS) အရ သောက်သုံးရေတွင် ကလိုရင်းပါဝင်မှုသည် 0.5 mg/L ထက်မကျော်လွန်ရန် ကန့်သတ်ထားသော်လည်း လက်တွေ့တွင် ရေတွန်းစက်ရုံနှင့် နီးကပ်သော အိမ်ခြေများ၌ ကလိုရင်းပါဝင်မှုနှုန်းမှာ ပိုမိုမြင့်မားနေတတ်သည်။
ရေထဲတွင် ကလိုရင်းပမာဏ 0.3 mg/L ထက် ကျော်လွန်ပါက လူတို့၏ နှာခေါင်းသည် ထိုအနံ့ကို စတင်ခံစားမိနိုင်ပြီး အရေပြားနှင့် ထိတွေ့ပါက ကာကွယ်ပေးထားသော သဘာဝအဆီဓာတ်များကို ပျက်စီးစေသည်။
ONEMI အမှတ်တံဆိပ်သည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ အိမ်ထောင်စုပေါင်း သန်းချီအတွက် ဤကဲ့သို့သော ရေထုညစ်ညမ်းမှုဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများကို ဖြေရှင်းပေးနိုင်ရန် အရည်အသွေးမြင့် ရေသန့်စင်မှုစနစ်များကို တီထွင်ထုတ်လုပ်ပေးလျက်ရှိသည်။
ကလိုရင်းအနံ့ဆိုးသည် ရေကို ကျိုချက်ရုံမျှဖြင့် လုံးဝဥဿုံ ပျောက်ကွယ်မသွားဘဲ အပူချိန်ကြောင့် ကလိုရင်းအချို့ အငွေ့ပျံသွားသော်လည်း အချို့သော အော်ဂဲနစ်ဒြပ်ပေါင်းများနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ပိုမိုအဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေသော ဒြပ်စင်များအဖြစ် ရေထဲတွင် ကျန်ရစ်နေတတ်သည်။
အနံ့ဆိုးများကို ဖယ်ရှားပေးမည့် Activated Carbon နည်းပညာအလုပ်လုပ်ပုံ
Activated Carbon (ကာဗွန်တက်ကြွဆဲလ်) သည် ရေထဲမှ အနံ့ဆိုးနှင့် ကလိုရင်းကို ဖယ်ရှားရန်အတွက် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အထိရောက်ဆုံးနှင့် ယုံကြည်စိတ်ချရဆုံးသော သဘာဝပစ္စည်းဖြစ်သည်။ အုန်းခွံ သို့မဟုတ် ကျောက်မီးသွေးကို အပူချိန်အလွန်မြင့်မားသော အခြေအနေတွင် အောက်ဆီဂျင်မပါဘဲ ဖုတ်ပြီး သက်ကြွအောင် ပြုလုပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကြောင့် ကာဗွန်မျက်နှာပြင်တွင် မရေမတွက်နိုင်သော မိုက်ခရိုအပေါက်ငယ်များ ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ရေထဲမှ အညစ်အကြေးများကို စုပ်ယူရန် ထောင်ချောက်သဖွယ် ဆောင်ရွက်ပေးသည်။
၁ ဂရမ်မျှသာရှိသော Activated Carbon ၏ မျက်နှာပြင်ဧရိယာသည် ဘောလုံးကွင်း သုံးကွင်းစာခန့် ကျယ်ဝန်းသဖြင့် ရေထဲတွင် ပျော်ဝင်နေသော ကလိုရင်း၊ ပိုးသတ်ဆေးအကြွင်းအကျန်များနှင့် အနံ့ဆိုးဖြစ်စေသော ဒြပ်ပေါင်းများကို Physical Adsorption (ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စုပ်ယူမှု) နည်းလမ်းဖြင့် ဖမ်းယူထားလိုက်နိုင်သည်။
| စစ်ထုတ်မှုအဆင့် | အသုံးပြုသည့်ပစ္စည်း | ဖယ်ရှားပေးနိုင်သော အရာများ | ထိရောက်မှုနှုန်း (%) |
|---|---|---|---|
| အဆင့် ၁ (Sediment Filter) | PP Fiber (5 Micron) | သဲ၊ ဖုန်၊ သံချေးနှင့် အနယ်အနှစ်များ | 95.0% |
| အဆင့် ၂ (Activated Carbon) | Granular Activated Carbon | ကလိုရင်း၊ အနံ့ဆိုးနှင့် ဓာတုပစ္စည်းများ | 99.2% |
| အဆင့် ၃ (Carbon Block) | Compressed Carbon Block | အော်ဂဲနစ်ဒြပ်ပေါင်းများနှင့် VOCs များ | 98.5% |
| အဆင့် ၄ (RO Membrane) | Polyamide Thin-Film | လေးလံသောသတ္တုများ၊ ဘက်တီးရီးယားနှင့် ဗိုင်းရပ်စ်များ | 99.9% |
ဤဇယားတွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း အဆင့်ဆင့်စစ်ထုတ်ခြင်းစနစ်သည် အိမ်သုံးရေကို ဘေးကင်းရုံသာမက သဘာဝအတိုင်း ချိုမြိန်သော အရသာရရှိအောင် ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည်။
နည်းပညာဆိုင်ရာ အကန့်အသတ်များနှင့် သတိပြုရမည့်အချက်များ
ကာဗွန်စစ်ထုတ်စနစ်များသည် အနံ့နှင့် ကလိုရင်းကို ဖယ်ရှားရာတွင် အလွန်ထိရောက်သော်လည်း ၎င်းတို့တွင် နည်းပညာဆိုင်ရာ အကန့်အသတ်တစ်ခု ရှိသည်။ ၎င်းမှာ ရေထဲတွင် ပျော်ဝင်နေသော ကယ်လ်စီယမ်နှင့် မဂ္ဂနီစီယမ်ကဲ့သို့သော မာကျောသော သတ္တုဓာတ်များ (TDS) ကို တိုက်ရိုက် လျှော့ချပေးနိုင်စွမ်း မရှိခြင်းဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် ကလိုရင်းအနံ့ဆိုးအပြင် ထုံးဓာတ်ပါဝင်မှု မြင့်မားသော အရပ်ဒေသများတွင် Activated Carbon တစ်ခုတည်းကို မသုံးဘဲ Reverse Osmosis (RO) စနစ်နှင့် တွဲဖက်အသုံးပြုရန် လိုအပ်သည်။
စစ်ထုတ်ရေဘူး သို့မဟုတ် ရေသန့်စက်များရှိ ကာဗွန်ဖိုင်ဘာများကို သတ်မှတ်ထားသော သက်တမ်းကာလ (ပုံမှန်အားဖြင့် ၆ လမှ ၁၂ လ) အတွင်း ပုံမှန်လဲလှယ်ပေးရန် လိုအပ်ပြီး သက်တမ်းကုန်ဆုံးသွားပါက စုပ်ယူထားသော ဓာတုပစ္စည်းများ ရေထဲသို့ ပြန်လည်စိမ့်ထွက်လာတတ်သည်။
ONEMI ရေသန့်စင်စနစ်များသည် ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်သော Filter သက်တမ်းပြသစနစ်များ ပါဝင်သောကြောင့် အိမ်ရှင်မများအနေဖြင့် စစ်ထုတ်ပစ္စည်း လဲလှယ်ရမည့်အချိန်ကို တိကျစွာ သိရှိနိုင်မည် ဖြစ်သည်။
သင့်အိမ်အတွက် အကောင်းဆုံး ရေသန့်စနစ်ကို ရွေးချယ်နည်း
ဈေးကွက်ထဲတွင် ရေသန့်စက် အမျိုးအစားပေါင်းများစွာ ရှိသည့်အနက် မိမိအိမ်၏ ရေအရည်အသွေးနှင့် ကိုက်ညီမည့်အမျိုးအစားကို ရွေးချယ်ရန် အရေးကြီးသည်။ ရန်ကုန်မြို့၏ ပိုက်လိုင်းရေများတွင် ကလိုရင်းနံ့သာမက သံချေးရောင်နှင့် ရွှံ့နှစ်များပါ ပါဝင်လေ့ရှိသဖြင့် အနည်စစ်ထုတ်သည့် စနစ်နှင့် ကာဗွန်စစ်ထုတ်သည့် စနစ် နှစ်မျိုးလုံးပါဝင်သော Multi-stage ရေသန့်စက်များကို ဦးစားပေး ရွေးချယ်သင့်သည်။
အိမ်သုံးရေသန့်စက် ဝယ်ယူရာတွင် ကနဦးကုန်ကျစရိတ်ထက် ရေရှည်အတွက် စစ်ထုတ်တံတား (Filter Cartridge) လဲလှယ်ရမည့် ကုန်ကျစရိတ်နှင့် ဝန်ဆောင်မှုရရှိနိုင်မှုကို ပိုမိုတွက်ချက်သင့်သည်။
ခေတ်မီဆန်းသစ်ပြီး အရည်အသွေးမြင့်မားသော ONEMI ရေသန့်စက်များသည် သင့်မိသားစုအတွက် ကလိုရင်းကင်းစင်ပြီး သန့်ရှင်းလတ်ဆတ်သော သောက်သုံးရေကို စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်း ရရှိစေရန် အာမခံပေးနိုင်ပါသည်။ ရေထဲက အနံ့ဆိုးတွေကို အမြစ်ပြတ်ဖယ်ရှားပြီး ကျန်းမာရေးနဲ့ ညီညွတ်တဲ့ လူနေမှုဘဝကို ဒီနေ့ပဲ စတင်လိုက်ပါ။