한국어
Kowa yana son shan ruwa mai tsafta, ko ba haka ba? Amma gaskiyar magana ita ce, samun ruwa mai kyau a gida ba wai kawai siyan na’urar tace ruwa ta Reverse Osmosis (RO) ba ne; babban aikin yana ga yadda kake kula da ita bayan ka shigar da ita. Idan kana zaune a birane irin su Kano, Legas ko Abuja, ka riga ka san cewa ingancin ruwan famfo ko na rijiyar burtsatse yana canzawa sosai dangane da lokaci da kuma unguwa.
Rashin kula da matatun ruwan ku na iya juyawa ya zama babban asara na kudi da kuma barazana ga lafiyar iyalinka.
Taƙaitaccen Bayani
- Canza Pre-Filter kowane wata 3 zuwa 6 don kare membrane daga toshewa da wuri.
- RO Membrane na iya kaiwa shekaru 2 zuwa 3 idan ana wanke tsarin akai-akai kuma ana canza sauran matatun akan lokaci.
- Gwajin TDS akai-akai shine hanya mafi sauki ta gano ko na’urarka tana tace ruwa yadda ya kamata.
Matsalar da yawancin masu amfani da RO ke fuskanta
Akwai wani aboki na da ke zaune a yankin Gbagada a Legas, ya sayi na’urar tace ruwa mai tsada sosai. Bayan wata hudu kacal, sai ya lura ruwan ya fara fitowa da kyar, sannan dandanon ya canza. Lokacin da ya kira makanike, sai aka gano cewa matatar farko (Pre-filter) ta riga ta cike da laka da tsatsar karfe saboda tsofaffin bututun ruwa na unguwar. Wannan rashin kula ya sa duka datti ya wuce kai tsaye zuwa ga RO Membrane, wanda hakan ya sa ta lalace kwanaki kadan bayan haka. Wannan kuskure ne mai tsada da za a iya kauce masa cikin sauki.
Ruwan da ke shiga gidajenmu a Najeriya galibi yana dauke da abubuwa da yawa da ba mu gani da ido. Hukumar NAFDAC da SON sun bayyana cewa yawancin ruwan karkashin kasa a birane yana da sinadarin gishiri (TDS) mai yawa, wanda ke tsakanin 300 mg/L zuwa sama da 1200 mg/L a wasu yankunan da ke kusa da teku ko masana’antu. Lokacin da wannan ruwan mai tauri ya shiga cikin na’urarka ba tare da kulawa ta musamman ba, na’urar za ta daina aiki yadda ya kamata cikin kankanin lokaci.
Shin ka san cewa barin tsohuwar matatar ruwa a cikin na’urarka na iya ninka yawan kwayoyin cuta a cikin ruwan da kake sha maimakon rage su?
Wannan gaskiya ce mai ban tsoro. Idan carbon filter ta dade ba tare da an canza ta ba, tana rasa karfinta na tsotse sinadarin chlorine da sauran kwayoyin cuta, wanda hakan ke ba su damar hayayyafa a cikin na’urar.
Yadda tsarin tace ruwa na RO yake aiki da kuma lokacin canza matace
Don fahimtar dalilin da yasa kiyaye lokaci yake da mahimmanci, dole ne mu kalli yadda tsarin yake aiki mataki-mataki. Na’urar RO ba abu guda daya ba ce; tsari ne na matatun da ke aiki tare don samar da tsaftataccen ruwa mai dadi.
Matakin farko shine Pre-filter (matatar PP), wacce ke tare manyan datti kamar yashi, laka, da tsatsa. Bayan haka, ruwan yana wucewa ta cikin Carbon Filter don cire chlorine da sauran sinadarai masu wari. Daga nan ne ruwan yake isa ga RO Membrane, wacce ita ce zuciyar na’urar, inda ake tace kwayoyin cuta, gishiri, da sauran kwayoyin cuta masu hadari. A karshe, akwai Post-Carbon filter da ke gyara dandanon ruwan kafin ya fito ta famfo.
Kamfanin ONEMI yana ba da shawarar cewa a rika duba wadannan matatun akai-akai domin tabbatar da cewa ingancin ruwan bai ragu ba.
| Irin Matace (Filter Type) | Aikin da take yi | Lokacin Canzawa (Range) |
|---|---|---|
| Pre-Filter (PP Sediment) | Tace yashi, laka, da tsatsa | Wata 3 zuwa 6 |
| Activated Carbon Filter | Cire chlorine, wari, da sinadarai | Wata 6 zuwa 12 |
| RO Membrane | Tace kwayoyin cuta da gishiri mai yawa | Shekara 2 zuwa 3 |
| Post-Carbon Filter | Gyara dandano da dandanar ruwa | Wata 12 zuwa 18 |
Wannan jadawalin yana canzawa dangane da yawan amfanin ruwa a gidanku da kuma ingancin ruwan da ke shiga na’urar. Idan iyalinka suna da yawa, ko kuma idan kuna amfani da ruwan rijiyar burtsatse mai dauke da gishiri mai yawa, kuna bukatar canza matatun a cikin kankanin lokaci fiye da wanda aka bayyana a sama.
Matakai masu sauki don tsawaita rayuwar na’urarka
Kada ka jira sai na’urarka ta daina aiki kafin ka kula da ita. Akwai wasu abubuwa masu sauki da zaka iya yi a gida don tabbatar da cewa na’urarka ta dade tana aiki ba tare da matsala ba.
Na farko, wanke na’urar (Flushing). Yawancin na’urorin zamani suna da tsarin wanke kansu na atomatik (auto-flush). Idan taka ba ta da wannan tsarin, zaka iya yin hakan da kanka ta hanyar bude kafar fitar da ruwan datti na tsawon mintuna 5 zuwa 10 kowane mako. Wannan yana taimakawa wajen wanke datti da gishiri da suka taru a jikin membrane kafin su daskare.
Na biyu, kiyaye tsaftar muhallin da na’urar take. Tabbatar cewa babu danshi ko datti a kusa da na’urar tace ruwan, musamman a karkashin sink inda aka fi ajiye ta. Kura da datti na iya shiga cikin sassan lantarki na na’urar su haifar da matsala.
Zuba ruwan zafi ko sinadarai masu karfi a kusa da na’urar na iya lalata robobin da ke rike da matatun.
Haka kuma, yana da kyau a rika duba matsa lambar ruwa (water pressure). Na’urar RO tana bukatar matsa lamba mai kyau don yin aiki yadda ya kamata. Idan matsa lambar ruwan da ke shiga gidanku tana da kasa sosai, famfon na’urar zai yi aiki tukuru, wanda hakan na iya sa ya kone da wuri. Shigar da karamin famfo mai tura ruwa (booster pump) na iya magance wannan matsalar cikin sauki.
Tasirin kula da na’ura ga aljihunka da lafiyarka
Idan kana kula da na’urarka ta hanyar canza matatun farko akan lokaci, kana rage wa RO membrane din dake ciki aiki. Canza pre-filter mai saukin kudi ne idan aka kwatanta da siyan sabuwar RO membrane ko kuma gyara daukacin na’urar. A kasuwar Najeriya, farashin pre-filter yana da sauki sosai, yayin da farashin membrane yake da tsada sosai saboda canjin kudi da shigo da kayayyaki.
Zuba jari a cikin ingantattun matatun ruwa daga kamfanoni amintattu kamar ONEMI yana tabbatar da cewa ba kwa fuskantar matsalolin lafiya da ke da alaka da gurbataccen ruwa kamar kwalara ko zazzabin taifot.
A karshe, kula da na’urar tace ruwa ta RO ba aiki ne mai wuya ba idan har ka sanya shi a cikin tsarin ayyukanka na yau da kullum. Tabbatar kana da na’urar auna ingancin ruwa (TDS meter) a gida; wannan karamar na’urar tana da saukin kudi kuma zata nuna maka ainihin lokacin da ruwanka ya fara gurbata domin ka dauki mataki kafin lokaci ya kure. Kamfanin ONEMI koyaushe yana nan don samar muku da ingantattun na’urori da kayan gyara masu inganci don tabbatar da lafiyar iyalanku.